Altana ogrodowa to świetne miejsce na relaks i spędzanie czasu z rodziną, dlatego dla bezpieczeństwa i wygody konstrukcja musi być stabilna i wytrzymała. Jednym z lepszych budulców przeznaczonych do tego celu jest cegła. Należy jednak liczyć się z tym, że murowanie wymaga większych umiejętności technicznych niż montowanie drewnianej budowli.
- Przygotowanie projektu i planowanie
- Materiały i narzędzia do budowy
- Wykonanie fundamentu
- Wznoszenie ścian i montaż dachu
Przygotowanie projektu i planowanie
Najważniejszą rzeczą podczas każdej budowy jest projekt i szczegółowy plan działania. Bez tego łatwo popełnić błędy konstrukcyjne i zmarnować wydane pieniądze. Projekt musi zawierać wszystkie potrzebne obliczenia statyczne oraz informacje dotyczące materiałów — od wymiarów fundamentów po sposób ułożenia krokwi dachowych. Jeśli nie posiadasz odpowiednich kompetencji technicznych, warto kupić gotowy schemat wraz z szacunkowym kosztorysem. Altany mogą powstać na planie okręgu lub wielokąta, jednak najprościej będzie wybudować konstrukcję prostokątną. Dzięki temu łatwiej zaaranżujesz przestrzeń wewnętrzną — meble ogrodowe i akcesoria ustawisz bez konieczności dopasowywania do łuków czy ukośnych narożników.
Materiały i narzędzia do budowy
Przed rozpoczęciem montażu altany musisz zaopatrzyć się w szeroką gamę materiałów i narzędzi, bez których wykonanie konstrukcji murowanej nie będzie możliwe. Nie są to wyłącznie cegła czy cement, ale również narzędzia stolarskie, łopata oraz sprzęt do prac murowych. Każde z nich ułatwi i przyspieszy prace, dlatego warto sporządzić listę zakupową już na etapie planowania.
Materiały konieczne przy konstrukcji altany
- belki drewniane do usztywniania konstrukcji i wykonania szkieletu dachu
- cegły do wykonania ścian — najczęściej pełne lub klinkierowe, odporne na warunki atmosferyczne
- cement oraz piasek do przygotowania zaprawy murarskiej
- preparat impregnacyjny, jeżeli samodzielnie będziesz poddawać drewno konserwacji
- ocynkowane gwoździe lub wkręty do drewna — zabezpieczone przed korozją
- pokrycie dachowe — gont bitumiczny, blachodachówka, dachówka ceramiczna lub strzecha
- drewniane słupy pod postacią kantówek o przekroju dostosowanym do obciążeń konstrukcji
- metalowe kotwy odporne na rdzę do mocowania elementów drewnianych
- papa podkładowa lub folia izolacyjna do wykonania hydroizolacji
Narzędzia potrzebne do pracy
- ścisk stolarski
- młot gumowy do delikatnego dobijania elementów
- piła ręczna, spalinowa lub elektryczna
- wkrętarka lub wiertarka z zestawem wierteł do drewna i betonu
- ołówek stolarski do zaznaczania punktów cięcia
- poziomica — preferowana długość minimum 80 cm do kontroli murowania
- młotek
- strug elektryczny
- łopata do prac ziemnych
- kielnia murarska do nakładania zaprawy
- mieszadło do betonu — elektryczne lub ręczne w zależności od ilości materiału
Wykonanie fundamentu
Dla wielu osób najtrudniejszą czynnością może wydawać się początkowy etap, czyli wylanie fundamentu pod konstrukcję. Kojarzy się głównie z pierwszą fazą budowania domu, dlatego ludzie mają mylne przeświadczenie, że jest to praca przeznaczona wyłącznie dla fachowców. W rzeczywistości fundamenty pod altanę murowaną można wykonać samodzielnie, przestrzegając kilku zasad technicznych.
Przygotowanie fundamentów — krok po kroku
- Przygotuj na ziemi obrys altany — dokładność na tym etapie decyduje o geometrii całej budowli.
- Wbij w ziemię drewniane pale, które wyznaczą kąty budowli, a następnie rozciągnij między nimi sznurek budowlany — kontroluj przekątne aby upewnić się, że figura jest prostokątna.
- W wyznaczonym miejscu wykop rów fundamentowy o głębokości około 50 cm i szerokości dopasowanej do planowanej grubości ścian plus margines na szalung lub opaskę.
- Dno wykopu zasyp żwirem lub tłuczniem do 2/3 jego głębokości — warstwa ta pełni funkcję drenażu i zabezpiecza fundament przed mrozem.
- Całość dokładnie rozprowadź łopatą i ubij mechanicznie lub ręcznym ubijakiem.
- Wyrównaj powierzchnię za pomocą poziomicy — nierówności mogą prowadzić do naprężeń w murze.
- Wylej na zhardowany żwir beton klasy minimum B12, aby wyrównać rów do wysokości podłoża lub nieznacznie powyżej.
- Beton osiągnie wytrzymałość roboczą po 14 dniach — dopiero wtedy możesz kontynuować prace murarskie.
Jeżeli chcesz uniknąć błędów przy budowie altany i uzyskać profesjonalny efekt, możesz rozważyć zlecenie budowy murowanej altany specjalistom, którzy dysponują odpowiednim sprzętem i doświadczeniem.
Wznoszenie ścian i montaż dachu
Kiedy zaprawa murarska wyschnie, na gotowym fundamencie należy położyć warstwę hydroizolacji poziomej. Jest ona powłoką ochronną, którą nakłada się w celu zabezpieczenia murów przed podciąganiem wilgoci z podłoża. Bez tej izolacji cegły mogą zawilgocić, co prowadzi do wykwitów, pleśni i obniżenia trwałości konstrukcji.
Typy izolacji mają różne właściwości fizyczne — wykorzystuje się do tego papa termozgrzewalna, folia gruba izolacyjna lub specjalne masy powłokowe. Wybór zależy od rodzaju fundamentu i planowanego obciążenia.
Kolejnym krokiem jest wymurowanie ceglanych słupów nośnych w narożnikach oraz w połowie dłuższych przęseł, jeśli wymiary altany tego wymagają. Słupy te będą punktami podparcia dla belek wieńcowych oraz konstrukcji dachowej. Układanie ścian wypełniających między słupami jest opcjonalne — możesz pozostawić przestrzeń otwartą lub domurowań ją częściowo dla lepszej osłony przed wiatrem. Materiał, który najlepiej się do tego sprawdza, to pianobeton (pustak z betonu komórkowego). Jest lekki oraz nie powoduje zbytniego obciążenia fundamentu. Wymiennie stosuje się też cegłę klinkierową oraz kamień naturalny lub dekoracyjny.
Po zakończeniu murowania należy wykonać wieniec z drewnianych belek wzdłuż górnej krawędzi ścian. Belki mocuje się do murów za pomocą metalowych kotew lub systemów łączników stalowych odpornych na korozję. Nogi krokwi powinny być mocowane do górnej belki uprzęży — następnie nadziewa się na nie listwę kalenicową oraz łaty dachowe, które stanowią podłoże pod pokrycie.
Poszycie dachowe może być wykonane z
- płyt MFP, OSB lub wiórowych klasy V-100 — wodoodporne i wytrzymałe mechanicznie
- drewnianych desek obrzynanych o grubości minimum 18 mm
- sklejki wodoodpornej — zalecana przy pokryciach wymagających gładkiego podłoża, np. pod gont bitumiczny
Na przygotowane poszycie układa się papę podkładową, a następnie materiał wykończeniowy — w zależności od projektu może to być gont, blachodachówka lub dachówka ceramiczna. Podczas budowy altany należy bezwzględnie pamiętać o własnym bezpieczeństwie — prace na wysokości wykonuj z użyciem stabilnych drabin lub rusztowań, a ciężkie elementy montuj co najmniej w dwie osoby. Jeżeli budowa Cię przerasta pod względem technicznym lub nie dysponujesz odpowiednimi narzędziami, poproś o pomoc eksperta w tej dziedzinie.
Po zakończeniu prac konstrukcyjnych warto zadbać o odpowiednie wykończenie wnętrza — funkcjonalne urządzenie altany ogrodowej sprawi, że budowla stanie się w pełni użytkowa i estetyczna.
